Twierdza Poznań oraz Wielka Wojna

pwn-twierdza2014-il01-thumbSerdecznie zapraszamy w piątek 17 października 2014 roku o godz. 18.00 do poznańskiej Księgarni Naukowej PWN na spotkanie ze znawcą fortyfikacji Przemysławem Maćkowiakiem.

Prelegent opowie o dziewiętnastowiecznej twierdzy poznańskiej, a także innych umocnieniach z tego czasu. Nie zabraknie też wątków związanych z pierwszą wojną światową, gdyż w tym roku obchodzimy setną rocznicę jej wybuchu. Pod koniec roku bowiem ukaże się jego książka „Twierdza fortowa” przygotowywana w serii „Poznaj Poznań” przez wydawnictwo „Święty Wojciech”. Jest to kontynuacja „Twierdzy poligonalnej”, której uzupełnione drugie wydanie ukazało się w tym roku. Nie zabraknie też rekonstruktorów z Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia w strojach cywilnych oraz historycznych mundurach poznańskiego garnizonu z okresu Wielkiej Wojny.

Przebieg wydarzeń w pierwszych tygodniach walk odsunął niebezpieczeństwo oblężenia poznańskiej twierdzy. Szczególnie istotna była spektakularna wygrana wojsk niemieckich pod Tannenbergiem dowodzonych przez generałów Paula von Hindenburga oraz Ericha Ludendorffa definitywnie przekreślająca możliwość szybkiej oraz decydującej ofensywy rosyjskiej (co ciekawe oboje urodzili się w Wielkopolsce). Z tego też powodu Naczelne Dowództwo twierdzę powoli „demobilizowało” tworząc z niej dobrze wyposażony ośrodek zaplecza. Szkolono w niej również oddziały drugoliniowe  sięgając coraz głębiej do rezerw, gdyż przedłużająca się wojna pochłaniała coraz więcej zasobów ludzkich. Jednostki pierwszoliniowe bowiem bardzo szybko wymaszerowały na front, a w mieście mobilizowano między innymi oddziały saksońskie. Podobnie stało się z nowszym wyposażeniem, które potrzebne było na froncie, a nie na jego dalszym zapleczu. Wywożono je, a w mieście prowadzono naprawy uszkodzonego oraz zużytego sprzętu. Złagodzono również początkowo drastyczne ograniczenia związane z funkcjonowaniem twierdzy, szczególnie w kontekście powszechnej „szpiegomanii”.

Poznańska twierdza w 1918 roku nie była przygotowana do oblężenia i walki z regularnymi oddziałami. Poszczególne dzieła forteczne były wykorzystywane jako koszary lub magazyny z minimalną obsadą. Zapewne też dowództwo niemieckie było przekonane o lojalności prowincji, tym bardziej mając poważniejsze problemy z nową sytuacją na froncie. Warto też pamiętać, że twierdza inaczej byłaby broniona w trakcie ataku regularnych oddziałów wroga. Tutaj niejako została zaatakowana „od środka” przez dobrze zorganizowanych i zmotywowanych powstańców, a co najważniejsze doskonale znających teren. Sytuacja ta znacznie ułatwiła im działania i w grudniu 1918 roku udało się zdobyć obiekty wojskowe praktycznie bez poważniejszych walk.

Wstęp jest bezpłatny. Serdecznie zapraszamy!

Księgarnia Naukowa PWN, ul. Mielżyńskiego 27/29, Poznań

© Przemysław Maćkowiak

 

Życie w koszarach to nie tylko regularne ćwiczenia wojskowe, ale także konieczność sprawnego wyżywienia znacznej grup osób. Na zdjęciu żołnierze 2. kompanii zapasowego batalionu Rezerwowego Pułku Piechoty nr 133 obierają ziemniaki na dziedzińcu poznańskiego Fortu Winiary. Pocztówka z 1915 roku ze zbiorów © Przemysława Maćkowiaka

Życie w koszarach to nie tylko regularne ćwiczenia wojskowe, ale także konieczność sprawnego wyżywienia znacznej grup osób. Na zdjęciu żołnierze 2. kompanii zapasowego batalionu Rezerwowego Pułku Piechoty nr 133 obierają ziemniaki na dziedzińcu poznańskiego Fortu Winiary. Pocztówka z 1915 roku ze zbiorów © Przemysława Maćkowiaka

Przemysław Maćkowiak opowie w trakcie prelekcji w Księgarni Naukowej PWN o dziewiętnastowiecznej twierdzy poznańskiej, a także innych umocnieniach z tego czasu. Na zdjęciu szefowa poznańskiej Księgarni Naukowej PWN Małgorzata Kubot (z lewej) oraz Monika Warchalewska z Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia. Fot. ze zbiorów © Przemysława Maćkowiaka

Przemysław Maćkowiak (z lewej) opowie w trakcie prelekcji w Księgarni Naukowej PWN o dziewiętnastowiecznej twierdzy poznańskiej, a także innych umocnieniach z tego czasu. Na zdjęciu szefowa poznańskiej Księgarni Naukowej PWN Małgorzata Kubot (w środku) oraz Monika Warchalewska z Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia. Fot. ze zbiorów © Przemysława Maćkowiaka

Podczas spotkania nie zabraknie również wątków związanych z Wielką Wojną. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Podczas spotkania nie zabraknie również wątków związanych z Wielką Wojną. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Dowodzący pod Tannenbergiem generał Paul von Hindenburg urodził się w kamienicy przy ulicy Podgórnej w Poznaniu, a pochowany został w okazałym mauzoleum upamiętniającym bitwę w Sudwie pod Olsztynkiem (zburzone w 1944 roku). Członkowie Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia odwiedzili je latem wracając z rekonstrukcji w Szkotowie z okazji stulecia zwycięskiej bitwy. Fot. © Mark Krol

Dowodzący pod Tannenbergiem generał Paul von Hindenburg urodził się w kamienicy przy ulicy Podgórnej w Poznaniu, a pochowany został w okazałym mauzoleum upamiętniającym bitwę w Sudwie pod Olsztynkiem (zburzone w 1944 roku). Członkowie Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia odwiedzili je latem wracając z rekonstrukcji w Szkotowie z okazji stulecia zwycięskiej bitwy. Fot. © Mark Krol

W trakcie autorskiego spotkania będzie można zobaczyć umundurowanie z okresu Wielkiej Wojny, nie zabraknie również strojów cywilnych. Członkowie Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia często przygotowują imprezy popularyzujące forteczne dziedzictwo kulturowe, jak tegoroczne Dni Twierdzy Poznań na Ostrowie Tumskim. Fot. © Mark Krol

W trakcie autorskiego spotkania będzie można zobaczyć umundurowanie z okresu Wielkiej Wojny, nie zabraknie również strojów cywilnych. Członkowie Towarzystwa Miłośników Miasta Lubonia często przygotowują imprezy popularyzujące forteczne dziedzictwo kulturowe, jak tegoroczne Dni Twierdzy Poznań na Ostrowie Tumskim. Fot. © Mark Krol

Kilka ilustracji z publikacji „Twierdza poligonalna” Przemysława Maćkowiaka można obejrzeć na: http://poznan.gazeta.pl/poznan/56,36001,12813519,Zobacz__jak_wygladala_twierdza_Poznan__GALERIA_.html

Opublikowano w kategorii Artykuły.