Fort Colomb oraz schrony przeciwlotnicze

rajd forteczny14-stronka-il02-thumbSerdecznie zapraszamy w dniach 2-3 maja 2015 roku na VII Forteczny Weekend w ramach którego odbędzie się czternasta edycja Lubońskiego Rajdu Rowerowo-Pieszego Śladami Historii przygotowanego przez Towarzystwo Miłośników Miasta Lubonia przy współpracy z innymi organizacjami społecznymi oraz instytucjami. Impreza po raz kolejny odbywa się w ramach akcji Poznań za pół ceny koordynowanej przez Poznańską Lokalną Organizację Turystyczną. W tym roku obchodzimy 70. rocznicę zakończenia drugiej wojny światowej i temu też wydarzeniu będzie dedykowane nasze przedsięwzięcie. Jego głównymi atrakcjami będzie specjalnie udostępniony schron przeciwlotniczy w Parku Marcinkowskiego oraz dziewiętnastowieczny blokhauz Fortu Colomb.

Poznańska twierdza poligonalna była jednym z najpotężniejszych dziewiętnastowiecznych zespołów budowli militarnych w Europie. Umocnienia wzniesiono w latach 1828-1869 według założeń szkoły nowopruskiej stanowiącej odmianę systemu poligonalnego. Wyróżniały się one zarówno walorami architektonicznymi, jak i obronnymi, a zastosowane tutaj nowatorskie rozwiązania stały się wzorcem dla budowanych później twierdz. Do dziś jednak dobrze zachowały się tylko nieliczne obiekty, takie jak blokhauz drogi krytej przeciwskarpy Bastionu IV (Colomb) usytuowany w Parku Marcinkowskiego. Do końca XX wieku był on zasypany ziemią, natomiast dolna kondygnacja zalana wodą. Zaadaptowany obecnie na pub dwukondygnacyjny, sklepiony blokhauz stanowi niewielki fragment Bastionu IV zrealizowanego w latach 1848-1854.

W początkowym okresie drugiej wojny światowej Poznań był miastem stosunkowo bezpiecznym, jednak już w maju 1941 roku pojedynczy brytyjski samolot dokonał pierwszego nalotu. Kolejne, tym razem o wiele silniejsze naloty przeprowadzono w Wielkanoc oraz Zielone Świątki 1944 roku. Mimo, że ich celem były zakłady przemysłowe, bomby spadły także na budynki mieszkalne. Wtedy też rozpoczęto masową budowę schronów przeciwlotniczych. Powstawały one na wszelkich wolnych przestrzeniach, skwerach, podwórzach oraz w parkach. W tym czasie też zrealizowano trzy podziemne schrony znajdujące się w Parku Marcinkowskiego. Możliwość zwiedzenia jednego z nich na pewno będzie dużą gratką dla miłośników fortyfikacji.

Szczegółowe informacje:

Program:

Sobota (2 maja)

9.30 – start tras rowerowych (zbiórka przed SP 3 w Luboniu w pobliżu skrzyżowania ulic Armii Poznań i Powstańców Wielkopolskich).

10:00, 12:00, 14:00 – oprowadzanie po blokhauzie Fortu Colomb oraz schronie przeciwlotniczym (zbiórka przy blokhauzie w Poznaniu przy ulicy Powstańców Wielkopolskich 5 w parku Marcinkowskiego).

11.30-13.30 – swoje książki będzie podpisywał Leszek Adamczewski specjalizujący się w drugowojennej historii Wielkopolski. Będzie między innymi dostępna najnowsza publikacja naszego znamienitego gościa Ucieczka przed bombami (park Marcinkowskiego).

16.00 – spacer wzdłuż dawnego pasa umocnień twierdzy poligonalnej Od Bramy Berlińskiej do Wildeckiej (zbiórka przy blokhauzie).

19.00 – 47. Wieczór Historyczny odbędzie się tym razem w gościnnych progach Fort Colomb. W jego trakcie zaprezentujemy unikatową radziecką kronikę filmową z zakończenia walk o Poznań w 1945 roku. Będzie też można obejrzeć materiały filmowe o poznańskich drugowojennych schronach przeciwlotniczych oraz nalotach na miasto zrealizowane przez Rafała Biernackiego z ekipą TVP Poznań w serii programów Wielkopolska Enigma przy współpracy z naszym Stowarzyszeniem. Dziennikarz będzie naszym gościem i opowie o swojej pasji związanej z historią (sala dolna w blokhauzie).

Niedziela (3 maja)

18.00 – 48. Wieczór Historyczny z prelekcją Przemysława Maćkowiaka o poznańskim oraz wielkopolskim garnizonie sprzed Wielkiej Wojny (będzie można obejrzeć oryginalne pamiątki z tego okresu czasu). Otwarta zostanie również wystawa fotograficzna ze zdjęciami z naszych inscenizacji w ujęciu fotografów współpracujących ze Stowarzyszeniem: Piotra Cybichowskiego, Marka Krola, Marcina Kubla, Macieja Lipińskiego oraz Piotra Wilczyńskiego (Hyćka w Poznaniu przy Rynku Śródeckim 17)

Warunki uczestnictwa: Impreza ma charakter rodzinny, jest bezpłatna i odbędzie się bez względu na pogodę. Uczestnicy biorą udział w imprezie na własną odpowiedzialność, ubezpieczenie we własnym zakresie. Wnętrza schronów są tylko częściowo oświetlone, więc prosimy o zabranie latarek. Przydadzą się również długopisy, gdyż po zakończeniu każdego sobotniego zwiedzania odbędzie się tradycyjny konkurs wiedzy o fortyfikacjach.

Atrakcje: Oprowadzanie odbędzie się w historycznych mundurach, przewidziany jest też obóz wojskowy różnych formacji, zabytkowe pojazdy (w tym jedyny w Polsce Chevrolet Canada C60-S oraz słynna dwójka i pół GMC CCKW 352/353); stoisko księgarskie, zapewne dużą atrakcją będzie po raz pierwszy na naszej imprezie pole poszukiwań.

Zapisy: Aby wziąć udział w imprezie konieczne będzie zapisanie się na odpowiednią listę potwierdzającą akceptację warunków. Możliwość taka będzie bezpośrednio przed zwiedzaniem, prosimy więc o przybycie nieco wcześniej. Wyjątek stanowi trasa rowerowa wymagająca odpowiednio wcześniejszego zapisania się: +48 609 144 509

Dodatkowe informacje: facebook.com/tmmlsh

Kontakt z organizatorami: Przemysław Maćkowiak, tel. +48 604 869 102, e-mail: przemo.mackowiak@gmail.com

Organizatorzy: Towarzystwo Miłośników Miasta Lubonia; współpraca: Sekcja Rowerowa Unilever Polska S.A. Poznań, Grupa Turystyki Rowerowej Wrześnianie, Grupa Rekonstrukcji Historycznej Rex, Skansen Fortyfikacyjny Czerwieńsk, Muzeum Techniki i Machin Wojennych w Gnieźnie, Automobilklub Wielkopolski, Wielkopolska Grupa Miłośników Historii Wiarus, Pasjonaci Podziemi; oraz: Poznańska Lokalna Organizacja Turystyczna, Fabryka Umundurowania Braci Kłoskowskich Hero Collection, Społeczny Komitet Budowy Pomnika Wypędzonych w Poznaniu, Katedra Turystyki Wiejskiej Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Zarząd Zieleni Miejskiej w Poznaniu, Wydawnictwo Rebis, Pub Fort Colomb i Restauracja Hyćka.

Patronat honorowy: Wojewoda Wielkopolski Piotr Florek, Starosta Poznański Jan Grabkowski, Prezydent Miasta Poznania Jacek Jaśkowiak, Burmistrz Miasta Lubonia Małgorzata Machalska oraz JM Rektor Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu prof. dr hab. Grzegorz Skrzypczak

Patronat medialny: Telewizja TVP Poznań, Radio Merkury, Radio Afera, Radio Emaus, Wieści Lubońskie oraz dobroni.pl

Serdecznie zapraszamy!

© Przemysław Maćkowiak

 

Oprowadzanie po poznańskiej twierdzy organizowane od czternastu lat przed Towarzystwo Miłośników Miasta Lubonia odbywa się w historycznych mundurach, co w ogromnym stopniu uatrakcyjnia przekaz. Członkowie Stowarzyszenia regularnie też biorą udział w różnorodnych inscenizacjach, zarówno w kraju, jak i zagranicą. Na zdjęciu TMML w trakcie tegorocznej Bitwy o Poznań 1945. Fot. © Maciej Lipiński

Oprowadzanie po poznańskiej twierdzy organizowane od czternastu lat przed Towarzystwo Miłośników Miasta Lubonia odbywa się w historycznych mundurach, co w ogromnym stopniu uatrakcyjnia przekaz. Członkowie Stowarzyszenia regularnie też biorą udział w różnorodnych inscenizacjach, zarówno w kraju, jak i zagranicą. Na zdjęciu TMML w trakcie tegorocznej Bitwy o Poznań 1945. Fot. © Maciej Lipiński

Fragment pocztówki z września 1904 roku przedstawiającej niwelację Bastionu IV zbudowanego w latach 1848-1854. Przygotowywana do wysadzenia redita pozbawiona jest już nasypu ziemnego. Na pierwszym planie widoczny jest most kolejowy nad fosą, obok na placu broni kobiety pracują przy rozbiórce. Zbiory © Przemysława Maćkowiaka

Fragment pocztówki z września 1904 roku przedstawiającej niwelację Bastionu IV zbudowanego w latach 1848-1854. Przygotowywana do wysadzenia redita pozbawiona jest już nasypu ziemnego. Na pierwszym planie widoczny jest most kolejowy nad fosą, obok na placu broni kobiety pracują przy rozbiórce. Zbiory © Przemysława Maćkowiaka

Jedynym zachowanym elementem lewobrzeżnego ciągu umocnień wokółmiejskich jest blokhauz drogi krytej przeciwskarpy Bastionu IV. Jego górną kondygnację zaadaptowana na pub, w głębi widoczne są strzelnice dla broni ręcznej. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Jedynym zachowanym elementem lewobrzeżnego ciągu umocnień wokółmiejskich jest blokhauz drogi krytej przeciwskarpy Bastionu IV. Jego górną kondygnację zaadaptowana na pub, w głębi widoczne są strzelnice dla broni ręcznej. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Walcowy schron na moście dworcowym w Poznaniu sfilmowany krótko po walkach o Festung Posen w 1945 roku, w głębi uszkodzona wieża dawnego zamku cesarskiego. Zdjęcie z radzieckiej kroniki filmowej

Walcowy schron na moście dworcowym w Poznaniu sfilmowany krótko po walkach o Festung Posen w 1945 roku, w głębi uszkodzona wieża dawnego zamku cesarskiego. Zdjęcie z radzieckiej kroniki filmowej, którą będzie można w całości obejrzeć w trakcie naszego Fortecznego Weekendu

Wnętrze jednego z trzech schronów zrealizowanych w 1944 roku na stoku bojowym Bastionu IV (w obecnym parku Marcinkowskiego). Z lewej śluza gazowa, z prawej aneks na przenośne toalety. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Wnętrze jednego z trzech schronów zrealizowanych w 1944 roku na stoku bojowym Bastionu IV (w obecnym parku Marcinkowskiego). Z lewej śluza gazowa, z prawej aneks na przenośne toalety. Fot. © Przemysław Maćkowiak

W pobliżu jednego ze schronów powstaje pomnik Wielkopolan ograbionych i wygnanych z własnych domów przez niemieckich najeźdźców w latach 1939-1945, a TMML aktywnie wspiera tą inicjatywę. Fot. © Przemysław Maćkowiak

W pobliżu jednego ze schronów powstaje pomnik Wielkopolan ograbionych i wygnanych z własnych domów przez niemieckich najeźdźców w latach 1939-1945, a TMML aktywnie wspiera tą inicjatywę. Fot. © Przemysław Maćkowiak

I jak przystało na zupełnie nowy obiekt należało go najpierw przygotować do bezpiecznego zwiedzania. Na zdjęciu członkowie naszego Stowarzyszenia w trakcie intensywnych prac przygotowawczych w nieco udzielającej się wiosennej atmosferze. Fot. © Przemysław Maćkowiak

I jak przystało na zupełnie nowy obiekt należało go najpierw przygotować do bezpiecznego zwiedzania. Na zdjęciu członkowie naszego Stowarzyszenia w trakcie intensywnych prac przygotowawczych w nieco udzielającej się wiosennej atmosferze. Fot. © Przemysław Maćkowiak

W trakcie tegorocznego Fortecznego Weekendu będzie można też po raz pierwszy zobaczyć amerykański samochód ciężarowy GMC CCKW 352/353. Produkowany przez GMS Truck wszedł do służy w 1941 roku. Nazywany był Jimmy lub deuce and a half (dwójka i pół) w nawiązaniu do jego ładowności. Fot. © Przemysław Maćkowiak

W trakcie tegorocznego Fortecznego Weekendu będzie można też po raz pierwszy zobaczyć amerykański samochód ciężarowy GMC CCKW 352/353. Produkowany przez GMS Truck wszedł do służy w 1941 roku. Nazywany był Jimmy lub deuce and a half (dwójka i pół) w nawiązaniu do jego ładowności. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Zaprezentowany zostanie również unikatowy wojskowy samochód ciężarowy Chevrolet C60-S w malowaniu pustynnym. Został on wyprodukowany w grudniu 1942 roku w kanadyjskich zakładach General Motors dla armii brytyjskiej. Takie same ciężarówki użytkowały Polskie Siły Zbrojne w czasie drugiej wojny światowej, w tym również 2. Korpus dowodzony przez generała Władysława Andersa. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Zaprezentowany zostanie również unikatowy wojskowy samochód ciężarowy Chevrolet C60-S w malowaniu pustynnym. Został on wyprodukowany w grudniu 1942 roku w kanadyjskich zakładach General Motors dla armii brytyjskiej. Takie same ciężarówki użytkowały Polskie Siły Zbrojne w czasie drugiej wojny światowej, w tym również 2. Korpus dowodzony przez generała Władysława Andersa. Fot. © Przemysław Maćkowiak

Opublikowano w kategorii Artykuły, Imprezy i rekonstrukcje, Media i prasa.